Fragmenty raportu Departamentu Stanu USA na temat przestrzeganie praw człowieka na świecie w 2016 roku (2016 Human Rights Report)

Fragmenty raportu Departamentu Stanu USA na temat przestrzeganie praw człowieka na świecie w 2016 roku (2016 Human Rights Report) w odniesieniu do Polski

 

Środki prawne służące ochronie praw człowieka w procedurze cywilnej.

Osoby fizyczne i prawne mogą dochodzić odszkodowania oraz zadośćuczynienia za naruszenie praw człowieka. Wprowadzone przez władzę nowelizacja w zakresie nakazów zapłaty nie doprowadziła jednak do zwiększenia ich efektywności oraz przede wszystkim ściągalności.

Po wyczerpaniu drogi sądowej w Polsce osoby, które twierdzą, że ich prawa obywatelskie zostały naruszone, mają prawo wnieść skargę do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, w której mogą zawrzeć zarzut naruszenia Europejskiej Konwencji Praw Człowieka przez aparat państwowy.

W 2016 roku w Polsce istniał spór dotyczący wyboru sędziów Trybunału Konstytucyjnego. W marcu Trybunał Konstytucyjny orzekł o niekonstytucyjności ustawy z grudnia 2015 roku zmieniającej procedurę sądową przed Trybunałem Konstytucyjnym. Rząd zbojkotował to orzeczenie i odmówił jego publikacji mimo nakazu Konstytucyjnego w tym przedmiocie. Komisja Europejska, Rada Europy oraz Komisja Wenecka skrytykowały te działania rządu. W lipcu 2016 roku uchwalona została rządowa ustawa odwołująca się do niektórych spraw poruszonych w sprawozdaniu Komisji Weneckiej. W sierpniu Trybunał Konstytucyjny orzekł o niekonstytucyjności niektórych przepisów tej ustawy, a rząd odmówił publikacji również i tego orzeczenia. W październiku 2016 roku w Sejmie został przedstawiony projekt nowej ustawy regulującej status sędziów Trybunału Konstytucyjnego.

Czytaj więcej...

Iustitia przedstawia własny projekt zmian w ustawie o Krajowej Radzie Sądownictwa

Stowarzyszenie Sędziów Polskich „IUSTITIA” zdecydowało się zwrócić do wszystkich klubów parlamentarnych i poselskich o uchwalenie zmian w ustawie o Krajowej Radzie Sądownictwa, opracowanych przez Zarząd Stowarzyszenia. Zmiany te – w odróżnieniu od projektu rządowego przygotowanego w Ministerstwie Sprawiedliwości – zwiększyłyby wpływ obywateli, a nie polityków, na skład Krajowej Rady Sądownictwa. Ponadto zapewniłyby reprezentację w Radzie sędziów wszystkich szczebli, proces wyboru stałby się publiczny i przejrzysty. Nie byłoby również konieczne wygaszenie kadencji obecnych członków Rady.

Najważniejsze rozwiązania zaproponowane przez SSP „Iustitia” to:

  • przyznanie prawa zgłaszania kandydatów do Rady grupie 2 tysięcy obywateli, Rzecznikowi Praw Obywatelskich, Naczelnej Radzie Adwokackiej, Krajowej Radzie Radców Prawnych, Krajowej Radzie Prokuratorów przy Prokuratorze Generalnym, radom wydziałów prawa, grupom sędziów (od 10 do 50 w zależności od szczebla sądu),
  • obowiązkowe publiczne wysłuchanie wszystkich kandydatów przed wyborami, transmitowane w Internecie,
  • zagwarantowanie, iż najbardziej liczni sędziowie sądów rejonowych będą mieli znaczący wpływ na skład Rady (wybiorą 8 członków),
  • zmiana z systemu wyborów pośrednich dokonywanych przez zgromadzenie przedstawicieli na bezpośrednie ogólnopolskie wybory dokonywane przez sędziów wg zasady 1 sędzia = 1 głos,
  • stopniowe zastępowanie wygasających kadencji w Radzie nowymi członkami Rady

list do klubów parlamentarnych

projekt ustawy

infografika - porównanie propozycji Iustitii i Ministerstwa Sprawiedliwości

Deklaracja Medel w sprawie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa i innych ustaw (UD73)

Deklaracja Medel

w sprawie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o Krajowej Radzie

Sądownictwa i innych ustaw (UD73)

MEDEL (Magistrats Européens pour la Démocratie et les libertés) jest organizacją europejskich sędziów i prokuratorów, której głównym celem już od chwili powstania jest obrona niezależności sądownictwa, demokracji i praw człowieka.

Obecnie zrzesza 22 krajowych stowarzyszeń z 15 krajów europejskich, w tym Polski, jest członkiem obserwatorem Rady Konsultacyjnej Europejskich Prokuratorów Rady Europy (CCPE) i Rady Konsultacyjnej Sędziów Europejskich Rady Europy (CCJE).

Czytaj więcej...

Polska przeznacza około 1 Euro na obywatela na finansowanie pomocy prawnej.

Polska przeznacza około 1 Euro na obywatela na finansowanie pomocy prawnej. 30 razy mniej niż w Holandii.

 

Przyspieszenie wymiany członków KRS i zmiany stanu spoczynku sędziów

22 lutego 2017 r. Ministerstwo Sprawiedliwości skierowało do Krajowej Rady Sądownictwa trzecią już wersję zmiany ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw.

Obecna wersja ustawy przyspiesza wygaśnięcie mandatów dotychczasowych członków Krajowej Rady Sądownictwa wybieranych przez sędziów z 90 do 30 dni od dnia wejścia w życie ustawy. 

Wygaszana jest również kadencja rzecznika dyscyplinarnego sędziów sądów powszechnych i asesorów sądowych oraz kadencja rzecznika dyscyplinarnego sędziów sądów wojskowych. Zgodnie z 6 ust 2 projektu kadencje te wygasają po 30 dniach od wejścia w życie ustawy.

Dodatkowo zmienia m.in. art. 100 §2a ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych w ten sposób, iż: "Sędziemu przeniesionemu w stan spoczynku w przypadkach, o których mowa w art. 71  §1 i §2, przysługuje do czasu osiągnięcia wieku, o którym mowa w art. 69 §1, uposażenie w wysokości 50 % wynagrodzenia zasadniczego i dodatku za wysługę lat, pobieranych na ostatnio zajmowanym stanowisku". 

Dotyczy to sytuacji przeniesienia sędziego w stan spoczynku, jeżeli z powodu choroby lub płatnego urlopu dla poratowania zdrowia sędzia nie pełnił służby przez okres roku oraz jeżeli bez uzasadnionej przyczyny nie poddał się badaniu na okoliczność ustalenia niezdolności do pełnienia obowiązków sędziego na wniosek właściwego kolegium sądu lub Ministra Sprawiedliwości. 

Uposażenie takich sędziów obniżane jest z 75 % do 50 % wynagrodzenia zasadniczego i dodatku za wysługę lat z ostatnio zajmowanego stanowiska do czasu osiągnięcia przez nich wieku 67 lat.

Analogiczne rozwiązanie przewidziano dla sędziów Sądu Najwyższego. 

Poprzednia (druga) wersja ustawy dostępna jest tutaj. Opinia naszego Stowarzyszenia wobec poprzedniej wersji ustawy dostępna jest tutaj